Crèmehoning

De eerste honingoogst is deze week binnengehaald en opgepot, best wel vroeg dankzij weer een gunstig voorjaar. Dat betekent dat er aan het begin van de zomer, ongeveer eind juni, alweer een tweede oogst wordt verwacht met daarin onder andere veel nectar van bomen als linde en acacia. Dit keer is er ook crèmehoning leverbaar, een primeur.

Van links naar rechts: mijn verse lentehoning, de gebruikte enthoning (op koolzaadbasis) en de crèmehoning na drie dagen roeren als resultaat

In Nederland is crèmehoning minder in zwang dan in andere Europese landen. Wat is het eigenlijk? Mijn vroeg geoogste voorjaarshoning bevat relatief veel van wilgen en fruitbomen afkomstige nectar. Deze heeft een wat groter gehalte aan glucose en daarom de neiging om al vrij snel tamelijk grof te kristalliseren. Op zich een kwaliteitskenmerk van natuurlijke honing maar niet iedereen vindt dat even prettig. Crémehoning is honing waarin de kristalvorming gecontroleerd is verlopen. 

Een gedeelte van de voorjaarshoning is eerst vermengd met ca. 8% zeer fijne crèmehoning op basis van koolzaad, de zgn. enthoning. Deze honing is als het ware de blauwdruk voor de kristalvorming die nu versneld op gang wordt gebracht door een paar dagen te roeren (3 x per dag 5 minuten lang). De nieuw gevormde kristallen zijn net als in de enthoning zo microscopisch klein dat ze geen harde (kristal)structuren zullen vormen. De aanblik van de honing gaat daarbij van transparant en geel naar dof en wit doordat de lichtbreking verandert. Het resultaat is een smeuiige, goed smeerbare honing met blijvend ongeveer de consistentie van chocopasta. 

Voor de na het voorjaar geoogste honing is dit proces niet nodig, deze honing blijft van zichzelf lang vloeibaar, tot diep in het najaar. Inmiddels zijn er voor de nu geoogste honing al afnemers gevonden, de crèmehoning is nog wel leverbaar. 

 

Paardenblommen...

....zover het oog reikt, in het weiland maar ook volop op de zuidkant van de Gamerschedijk. Een van de meest geliefde drachtplanten, zowel voor honing als stuifmeel.

Al voor het derde jaar op rij is de dracht in het voorjaar uitzonderlijk vroeg en gunstig. In de zelfplukboomgaard komen de appelbomen nu al in bloesem en de bijen zijn heel vriendelijk met dit weer. Een honingkamer voor ca. 9 kilo honing kan rond deze tijd al binnen enkele dagen vollopen, waarna er meteen weer een kamer bovenop moet. Het is niet zo dat de bijen 'opgejaagd' worden voor honingproductie, ze hebben zo hun eigen prioriteiten. Als de dracht gunstig is kiest het volk ervoor om eerst en vooral honing te halen, broedverzorging en de uitbreiding van het volk komen dan op een lager pitje.

Lente na verdwijnziekte

Kersenbloesem in de wijk De Waluwe, het echte begin van het drachtseizoen

Een slomo van de bijen in de kast op Neerijnen, waar ze al volop halen. Er is nu al een honingbak opgezet die de bijen ook meteen in gebruik hebben genomen.

Dit keer zijn het najaar en de winter minder goed verlopen. Al begin november 2025 merkte ik dat 2 volken vrijwel uit hun kasten verdwenen waren: de gevreesde 'verdwijnziekte' of in het Engels CCD voor 'Colony Collapse Disorder'. Geen echte ziekte maar meer een optelsom van problemen die een volk zodanig verzwakken dat bijen na uitvliegen niet meer naar de kast (kunnen) terugkeren. Bij een controle enkele dagen later waren ook de laatste bijen verdwenen en was de kast volkomen leeg. 

Natuurlijk vraag je je dan af wat je als imker zelf fout hebt gedaan. Ik ben vermoedelijk te lang doorgegaan met 2 volken op de been te houden die eerder in het jaar al zwak bleken. Beter is het om tijdig van zulke volkjes afscheid te nemen door ze meteen te verenigen met wat sterkere volken, in plaats van ze met kunst en vliegwerk aan de gang te houden. Onthouden voor de volgende keer.

Intussen is een nieuw volk aangeschaft en afgelopen week in de zelfplukboomgaard geplaatst, zodat ik met twee sterke volken weer goed in de wedstrijd zit. Vanuit deze twee volken kunnen via koninginnenteelt twee andere sterke volken worden gecreëerd. Die gaan deze lente weliswaar niet meer meedoen maar hiermee ga ik wel met een gerust hart de zomer en de winter in.